Emblem
Қазақстан Республикасы
Премьер-Министрінің
ресми ақпараттық ресурсы
Menu
Emblem
Close button

Кепілдендірілген әлеуметтік пакет, мемлекеттік жәрдемақы: 2020 жылы АӘК тағайындау механизмі қалай өзгерді

Жұма, 10 Қаңтар 2020, 18:03:26

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан халқына арнаған «Cындарлы қоғамдық диалог – Қазақстанның тұрақтылығы мен өркендеуінің негізі» Жолдауында ашықтықты, әділеттікті және еңбекке ынталандыруды қамтамасыз ете отырып, атаулы әлеуметтік көмек тағайындау тетігін түзетуді тапсырған болатын. Осыған байланысты Үкімет әлеуметтік көмек көрсетудің жаңа механизмдерін енгізді. Азаматтардың әл-ауқатын жақсарту және кірісін арттыру шаралары туралы Primeminister.kz-ке берген сұхбатында ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің Әлеуметтік көмек саясатын дамыту департаменті директорының орынбасары Аяжан Жандарбекқызы Жанғабылова айтып берді.

 

— Халықты атаулы әлеуметтік көмекпен қамту бойынша 2019 жылғы нәтиже қандай? Қанша өтініш түсті, қанша отбасына атаулы әлеуметтік көмек төленді?

2019 жылдың қорытындысы бойынша 485 мыңнан астам отбасына немесе 2,5 млн астам адамға атаулы әлеуметтік көмек тағайындалды. Оның ішінде 190 мың көп балалы отбасы тіркелген. Ал өткен жылдың аяғына қарай нақты көмек алушылардың саны 315 мың отбасы болды. Оның ішінде 1 млн астамы – 18 жасқа дейінгі балалар. 

 

— Атаулы әлеуметтік көмек көрсетудің жаңа механизмдері енгізілді, ондағы шаралар кешені 3 бағытты қамтиды. Бұл өзгерістерді халық қалай қабылдауда? Қандай нәтиже күтеміз?

Президенттің тапсырмасы бойынша ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі тиісті заңнамаларға өзгерістер енгізіп, атаулы әлеуметтік көмек көрсету тетіктерін қайта қарастырды. АӘК алушылардың дені көп балалы отбасылар болғандықтан, олар бөлек санатқа шығарылып, республикалық бюджеттен мемлекеттік жәрдемақы тағайындалды. Жәрдемақы 4 және одан да көпбалалы отбасыларға арналған. Жәрдемақы көлемі 42 500 теңгеден басталады және бала санына қарай артып отырады.

Өздеріңізге белгілі, АӘК 2002 жылдан бері көмекке мұқтаж жандарға төленіп келе жатыр. Атаулы әлеуметтік көмек соңғы өзгерістерге дейін әр тоқсан сайын тағайындалып, тиісті көлемде берілетін. Біз осы жүйені қайта қолданысқа енгіздік. Ағымдағы жылдан бастап атаулы әлеуметтік көмек әр тоқсан сайын қайта тағайындалады.

Негізгі өзгерістердің бірі – кепілдендірілген әлеуметтік пакет. Бұл әлеуметтік топтама тек атаулы әлеуметтік көмек алатын отбасылардағы 1 жастан 18 жасқа дейінгі балаларға арналған. 

 

— Жаңартылған атаулы әлеуметтік көмек кімдерге және қалай тағайындалады? Шарттары қалай өзгерді?

АӘК әлеуметтік жағдайы төмен отбасыларға төленеді. Ең аз күнкөріс деңгейінің 70%-ын тағайындаудың шекті өлшемі қалады. АӘК мөлшері отбасының әр мүшесі үшін орташа жан басына шаққандағы табыс пен отбасының әрбір мүшесінің ең төменгі күнкөріс деңгейінің 70%-ның арасындағы айырманы құрайды.

Тұрмысы төмен отбасыларға ақшалай төлемдер түрінде және өз ісін бастауға оқыту, жұмысқа орналасуға көмектесу арқылы оларды өмірлік қиын жағдайдан шығаруға ықпал етеміз. Еңбекке қабілетті азаматтарды жұмысқа орналастыру үшін «Еңбек» нәтижелі жұмыспен қамтуды және жаппай кәсіпкерлікті дамытудың мемлекеттік бағдарламасының барлық механизмдері пайдаланылатын болады. Жеке кәсіппен айналысуға ынталылар үшін жеңілдетілген микрокредиттер мен бизнес ашу үшін қайтарымсыз гранттар ұсынамыз. Бүгінгі күнгі еңбек нарығында сұраныс болмай отырған мамандық иелерін қайта оқытамыз, яғни кәсіби біліктілігін арттыруға жағдай жасаймыз.

Бұған дейін аналар 7 жасқа дейінгі бала күтімімен отыра алатын болса, осы жылдан бастап бұл норма Еңбек кодексіне сәйкес 3 жасқа дейін қысқартылды. Алайда, мұндай аналардың балаларының қараусыз қалмауы үшін барлық жағдай жасалған – қысқартылған жұмыс күнін таңдау немесе баласының жанында жұмыс істеуге мүмкіндігі бар. 

Сонымен қатар уческелік комиссиялардың отбасының материалдық жағдайына тексеру жүргізу мерзімін 3 күннен 7 күнге дейін ұзарттық. Өздеріңізге белгілі, АӘК-ті заңсыз түрде алу үшін азаматтардың табысы мен бизнесін жасырғаны туралы жағымсыз фактілер де аз емес. Өткен жылы өзінің нақты табысын жасырған 73 мыңнан астам отбасына АӘК заңсыз тағайындалған. Осындай келеңсіздіктерге жол бермеу мақсатында учаскелік комиссиялардың құзіретіне жаңа критерийлер енгіздік. Сол критерийлер бойынша отбасылардың мұқтаждық деңгейі анықталатын болады. 

 

— Атаулы әлеуметтік көмек көрсетуде отбасылық кіріс қалай есептеледі? 

Мүгедек балаларға арналған жәрдемақыны, студенттердің шәкіртақыларын, «Алтын алқа», «Күміс алқа» немесе бұрын «Батыр Ана» атақтарымен марапатталған көпбалалы аналарға берілетін жәрдемақыларды, атаулы әлеуметтік көмекті, кепілдік берілген әлеуметтік пакетті қоспағанда, еңбек қызметінен түскен табыс пен жәрдемақының барлық түрлері ескерілетін болады. Сондай-ақ микронесие мен грант алған жағдайларда алғашқы 6 айдан кейінгі табысы кіріс ретінде ескеріледі. 2019 жылы Президенттің Жарлығы бойынша азаматтардың қарыз жүктемесі төмендетілді, бұл табыс ретінде есептелмейді. Осы және өзге де жайттардың барлығы тиісті заңға тәуелді актілерде көрсетілген. Олар ағымдағы жылдың 5 қаңтарынан бастап күшіне енді. 

 

— Атаулы әлеуметтік көмекті алу үшін қандай құжаттар тапсыру қажет? Құжаттарды онлайн тапсыруға бола ма?

Атаулы әлеуметтік көмекті алу үшін өтініш беруші өзінің тұрғылықты жері бойынша жұмыспен қамту орталығына, болмаса ауылдық жерлерде әкімдіктерге жүгінулері тиіс. Жеке куәліктің болуы міндетті, тиісті өтініш толтырылады. Өтініште отбасы жайлы толық ақпарат көрсетіледі: отбасы құрамы, табысы туралы мәліметтер және т. б. Сондай-ақ өтініш беруші уәкілетті органның тексеріс жүргізуіне келісім береді. 

Жұмыспен қамту орталығы e-halyk ақпараттық жүйесі арқылы азаматтардың табыс көзі туралы деректерді анықтайды. Бұл жүйе өзге 20-дан астам мемлекеттік ақпараттық жүйелерге қосылған және нақты әрі толыққанды ақпарат алуға мүмкіндік береді. 

Атаулы әлеуметтік көмек алуышлардың құжаттары мен өтініштері онлайн жүйеде қабылданбайды. Бірақ 2018 жылға дейін арнайы жәрдемақы алған көп балалы отбасылар автоматты түрде жаңа жәрдемақы алушылар тізіміне енгізілді, қайта есептеу жұмыстары жүргізілді. Қазіргі таңда көп балалы отбасылардың саны – 367 мың. 2018 жылға дейінгі және одан кейінгі уақыттағы көп балалы отбасылардың барлығын ақпараттық жүйелер арқылы анықтап, жәрдемақы төлеуді бастадық. 

 

— Кепілдендірілген әлеуметтік пакет табысы аз отбасылардағы балаларға көмек мақсатында енгізіліп отыр. Әлеуметтік пакет құрамына не кіреді? Берілу жиілігі қандай?

Кепілдендірілген әлеуметтік пакеттің екі түрі бар, олар баланың жасына байланысты. 1 жастан 6 жасқа дейінгі балалар үшін азық-түлік тауарлары мен тұрмыстық химия тауарлары қарастырылған. Азық-түлік тауарлары түрлі жарма, пюре, шырын, сүт және т.б. қамтиды. Бұл азық-түлік өнімдерін темір мен басқа да дәрумендердің, минералдардың жетіспеушілігін ескере отырып, Денсаулық сақтау министрлігі ұсынды. Азық-түлік жиынтығын балалар ай сайын алатын болады. Тіс пастасын, балаға арналған щетка, кір жуатын ұнтақ, сабын сияқты тұрмыстық химия тауарлары тоқсанына бір рет ұсынылады. Әр балаға бір пакеттен беріледі.

6 жастан 18 жасқа дейінгі балалар үшін ыстық тамақ, мектеп киімдері мен оқу құралдарын сатып алу, жол жүру шығындарын өтеу, сондай-ақ тегін медициналық қызмет көрсету қарастырылған. 

Мектеп жасындағы балаларға әлеуметтік топтама оқу жылының соңына дейін мектеп тарапынан беріледі. Ал азық-түлік жиынтығы мен химиялық тауарлар жергілікті атқарушы органдар арқылы үлестіріледі. Бүгінгі күні тауар сатып алынатын мекемелер Үкіметтің қаулысымен бекітілген. 

 

— Мемлекеттік жәрдемақының көлемі, шарттары қандай?

2019 жылы атаулы әлеуметтік көмек тек отбасының табысына қарай, яғни тұрмысы төмен отбасыларға ғана төленді. Ал осы жылдан бастап сонымен қоса, көп балалы отбасыларға төленетін арнайы мемлекеттік жәрдемақы бекітілді. Бұл жәрдемақы отбасылық кіріске қарамастан барлық көп балалы, яғни 4 және одан да көп, кәмелеттік жасқа толмаған, орта арнаулы немесе жоғары оқу орындарында білім алып жатқан жасы 23-ке толмаған балалары бар аналарға беріледі: төрт балаға – 42 496 теңге, бес балаға – 53 127 теңге, жеті және одан көп болса – 74 388 теңге. Отбасының табысы қаралмайды, отбасы мүшелерінің жұмыспен қамтылуы шарт емес. 

 

— Көп балалы отбасылар жәрдемақымен қоса атаулы әлеуметтік көмек ала ала ма?

Көп балалы отбасының табысы ең төменгі күнкөріс деңгейінің 70%-ынан төмен болса, отбасы арнайы жәрдемақымен қоса, атаулы әлеуметтік көмекті алуға құқылы. Отбасының осы тоқсандағы алатын мемлекеттік жәрдемақысы кіріс ретінде қаралмайды. Себебі, атаулы әлеуметтік көмекті тағайындау кезінде өткен тоқсанның табысы есептеледі. Сондықтан келесі тоқсанда көп балалы отбасының мемлекеттік жәрдемақысы кіріс ретінде ескеріледі. 

 

— Әлеуметтік қызмет көрсету жүйесін жаңғырту, қызметтердің сапасы мен қолжетімділігін арттыру мақсатында қаңтар айында әлеуметтік қызметтер порталы іске қосылады деп жоспарланған. Автоматтандырылған ақпараттық жүйе қандай проблемаларды шешеді, қандай функциялар қолжетімді болады?

Қаңтар айынан бастап әлеуметтік қызмет көрсету порталын электронды түрде іске асыру көзделіп отыр. Елімізде 690 мыңнан астам мүгедек жан бар. Олар үшін жеке оңалту бағдарламасы әзірленеді. Сол бағдарламаға сәйкес, қажетті техникалық оңалту құралдары бүгінгі күні әлеуметтік қызметтер порталына енгізілуде. Осы уақытқа дейін аталған оңалту құралдарын сатып алу процесі 8 айға дейін созылған болса, портал арқылы техника 14 күннің ішінде жеткізіледі. Мүмкіндігі шектеулі жандардың қажетті оңалту техникасын бағасына, басқа да критерийлеріне сай таңдап алуға мүмкіндік бар. 

 

— Тәжірибе жүзінде әлеуметтік қызметтердің электрондық порталы пилоттық режимде Ақтөбе қаласында іске қосылды. Пилот қандай нәтиже көрсетті? Қортындысы қандай?

Әлеуметтік қызметтер порталы қаңтар айында іске қосылады. Осы уақытқа дейін ол Ақтөбе қаласында пилоттық жоба ретінде апробациядан өтті. Екі бизнес-процесс енгізілді: техникалық оңалту құралдарымен қамтамасыз ету және арнайы әлеуметтік қызметтер алу мекемелеріне жолдама беру. Портал арқылы Ақтөбе қаласында 10 азаматқа арнайы мекемелерге жолдама берілді және 1 техникалық құрал алынды. Бүгінгі күні портал жұмыс істеуге толық дайын.

 

— Сұхбатыңызға рахмет!


Қазақстанның Премьер-Министрі мен Үкіметі жаңалықтарынан хабардар болыңыз — ресми Telegram-ботқа жазылыңыз


Жаңалықтар тізбегі
02 Шілде 2020, 12:07
Мемлекеттік комиссия ҚР-дағы эпидемиологиялық жағдайды тұрақтандыру жөніндегі шараларды бекітті 
01 Шілде 2020, 17:42
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2020 жылғы 1 шілдедегі №417 Қаулысы
01 Шілде 2020, 12:04
Astana Finance Days: сарапшылар пост-пандемия дәуіріндегі ислам қаржысы мен финтех индустриясының мүмкіндіктері мен сын-тегеуріндері туралы айтты
30 Маусым 2020, 17:49
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин Еуразиялық даму банкі Кеңесінің отырысын өткізді
30 Маусым 2020, 16:19
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин РФ Үкіметінің Төрағасы М. Мишустинмен телефон арқылы сөйлесті
30 Маусым 2020, 15:27
2020 жылдың басындағы жағдай бойынша айналымда 30 млн-нан астам төлем карточкасы бар — М. Әбілқасымова
30 Маусым 2020, 13:22
ҚР Үкіметінің отырысы, 30.06.2020
30 Маусым 2020, 13:18
АТ-мамандарға деген жыл сайынғы қажеттілік 30 мыңнан астам адамды құрайды — ҚР ЦДИАӨМ
30 Маусым 2020, 11:18
АХҚО EduTech орталығын және Білім беру АТ Альянсын құруды ұсынады
30 Маусым 2020, 11:08
2030 жылға қарай Қазақстанның оқу орындары 3 млн-нан астам жаңа формациядағы маманды дайындайды — ҚР БҒМ
30 Маусым 2020, 11:06
2019 жылы көлеңкелі экономиканы қысқарту ҚР бюджетіне 1,5 трлн теңге қосымша табыс әкелді 
30 Маусым 2020, 10:54
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин халықтың цифрлық сауаттылығын арттыру жөніндегі «Цифрлық білім» ауқымды жобасын жүзеге асыруды тапсырды
30 Маусым 2020, 10:32
2025 жылға қарай ЖІӨ-дегі көлеңкелі экономика деңгейі 20%-ға дейін төмендейді — Р. Дәленов
30 Маусым 2020, 10:12
Кәсіпкерлердің 97% онлайн-ККМ көшті — Қаржы министрлігі
29 Маусым 2020, 16:44
30 маусым күні Үкімет үйінде Қазақстан Үкіметінің отырысы өтеді
29 Маусым 2020, 15:52
Волонтерлер жылы қалай өтуде, отандық БАҚ-қа қандай қолдау көрсетіледі және азаматтық қоғам қалай дамиды — А. Балаева халық алдында есеп берді
28 Маусым 2020, 09:54
Видеодайджест: «Аптаның айшықты оқиғалары» №67
27 Маусым 2020, 13:18
Қазақстан Республикасы Президентінің бұқаралық ақпарат құралдары саласындағы сыйлықтары мен гранттары табысталды
27 Маусым 2020, 12:09
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың Бұқаралық ақпарат құралдары қызметкерлерінің күнімен құттықтауы
27 Маусым 2020, 10:28
ҚР Премьер-Министрі Асқар Мамин БАҚ қызметкерлерін кәсіби мерекесімен құттықтады
26 Маусым 2020, 18:59
Болат Тілепов ҚР ақпарат және қоғамдық даму вице-министрі лауазымына тағайындалды
26 Маусым 2020, 18:49
Данияр Есин ҚР ақпарат және қоғамдық даму вице-министрі қызметінен босатылды
26 Маусым 2020, 15:30
«Nur Otan» партиясының сайлау алдындағы міндеттемелерін орындау Мәжілістегі фракцияның тұрақты бақылауында
26 Маусым 2020, 14:14
Ажар Ғиният ҚР денсаулық сақтау вице-министрі болып тағайындалды
26 Маусым 2020, 14:12
Лязат Ақтаева ҚР денсаулық сақтау вице-министрі лауазымынан босатылды
26 Маусым 2020, 14:06
Марат Шоранов ҚР денсаулық сақтау бірінші вице-министрі болып тағайындалды
26 Маусым 2020, 13:39
Данияр Вагапов ҚР Ұлттық Банкі Төрағасының орынбасары болып тағайындалды
25 Маусым 2020, 19:05
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин ҚР Президенті жанындағы Цифрландыруды енгізу мәселелері жөніндегі комиссия отырысын өткізді
25 Маусым 2020, 18:24
ҚР Премьер-Министрі Асқар Мамин денсаулық сақтау министрі Алексей Цойды таныстырды
25 Маусым 2020, 18:20
Алексей Цой ҚР денсаулық сақтау министрі болып тағайындалды
25 Маусым 2020, 16:18
2020 жылдың 5 айындағы әлеуметтік сала қорытындылары: жұмыспен қамтуды қалпына келтіру және қолдаудың жаңа түрлері
25 Маусым 2020, 08:58
Роман Скляр неміс компанияларымен ауыл шаруашылығындағы ынтымақтастықты дамытуды талқылады
24 Маусым 2020, 18:00
Премьер-Министр А. Мамин ҚР Президенті жанындағы «Жасыл экономикаға» көшу жөніндегі кеңес отырысын өткізді 
24 Маусым 2020, 17:06
Қазақстан Президенті Жеңістің 75 жылдығына арналған әскери парадқа қатысты
24 Маусым 2020, 10:25
Роман Скляр кәсіпкерлік мәселелерi бойынша Жобалық кеңсенің отырысын өткізді
23 Маусым 2020, 18:59
Ғабидулла Оспанқұлов ҚР ақпарат және қоғамдық даму вице-министрі қызметінен босатылды
23 Маусым 2020, 15:02
Мемлекет басшысы BIZ BIRGEMIZ жалпыұлттық онлайн форумына қатысты
23 Маусым 2020, 14:04
ҚР Үкіметінің отырысы, 23.06.2020
23 Маусым 2020, 13:21
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2020 жылғы 23 маусымдағы №381 Қаулысы
23 Маусым 2020, 13:18
2020 жылдың екінші жартысында Қазақстан мұнай өндіруді қысқартуды жалғастырады 
23 Маусым 2020, 13:03
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың «BIZ BIRGEMIZ» жалпыұлттық онлайн-форумында сөйлеген сөзі
23 Маусым 2020, 12:58
ШОБ несие бойынша төлемді кейінге қалдыруға қайта жүгіне алады — М. Әбілқасымова
23 Маусым 2020, 10:59
ҚР Премьер-Министрі Асқар Мамин қазақстандық мемлекеттік қызметкерлерді кәсіби мерекесімен құттықтады
23 Маусым 2020, 10:24
ҚР Премьер-Министрі Асқар Мамин қазақстандық полицейлерді кәсіби мерекесімен құттықтады
23 Маусым 2020, 10:21
ҚР Премьер-Министрі А. Мамин жылыту маусымына дайындықты қамтамасыз етуді тапсырды
23 Маусым 2020, 10:11
Үкімет елдегі бизнес ахуалды жақсарту шараларын қабылдады
23 Маусым 2020, 10:08
Б. Атамқұлов жылыту маусымы туралы: денсаулық сақтау нысандары мен тұрғын үйлерді дайындауға ерекше көңіл бөлінеді
23 Маусым 2020, 09:57
Күзгі-қысқы кезеңге дайындық аясында елімізде 8 энергоблокты, 59 қазандықты, 44 турбинаны жөндеу жоспарланған — Энергетика министрлігі
23 Маусым 2020, 09:34
2019 жылы шағын және орта бизнес 31,2 трлн теңгенің өнімін өндірді — ҚР ҰЭМ
22 Маусым 2020, 16:34
Мемлекет басшысы Премьер-Министр мен әкімдердің есебін тыңдады
Депутаттық сауал
© 2019 - 2020 Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің Баспасөз Қызметі.
SoftDeCo компаниясының жобасы.